Formelsammlung Physik: Thermodynamik 2

Aus Wikibooks

Wechseln zu: Navigation, Suche


Inhaltsverzeichnis

[Bearbeiten] Definitionsgleichungen

H = U + PV\,
G = H - TS\,
F = U - TS\,

[Bearbeiten] Fundamentalgleichungen

dU = T dS - P dV + \sum_{i=1}^{k} \mu_i dn_i
dH = T dS + V dP + \sum_{i=1}^{k} \mu_i dn_i
dG = -S dT + V dP + \sum_{i=1}^{k} \mu_i dn_i
dF = -S dT - P dV + \sum_{i=1}^{k} \mu_i dn_i

[Bearbeiten] Kalorische Zustandsgröße

C_V = \left( \frac{\partial U}{\partial T} \right)_V
C_P = \left( \frac{\partial H}{\partial T} \right)_P

[Bearbeiten] Maxwell-Beziehungen

-\left( \frac{\partial P}{\partial S} \right)_V = \left( \frac{\partial T}{\partial V} \right)_S
\left( \frac{\partial V}{\partial S} \right)_P = \left( \frac{\partial T}{\partial P} \right)_S
\left( \frac{\partial V}{\partial T} \right)_P = -\left( \frac{\partial S}{\partial P} \right)_T
\left( \frac{\partial S}{\partial V} \right)_T = \left( \frac{\partial P}{\partial T} \right)_V

[Bearbeiten] Gibbs-Duhem-Gleichungen

Freie Enthalpie:

0 = S dT - V dP + \sum_{i=1}^{k} \mu_i dn_i

[Bearbeiten] Gleichgewicht und Stabilität

[Bearbeiten] Gibbs-Phasenregel

\text{Freiheitsgrade} = \text{Komponenten}+ 2 - \text{Phasen} \,

[Bearbeiten] Guggenheim-Quadrat

WG-Quadrat.png

[Bearbeiten] Clausius-Clapeyron

\frac{dP^{LV}}{dT} = \frac{\Delta S^{LV}}{\Delta V^{LV}} = \frac{\Delta H^{LV}}{T \Delta V^{LV}}

[Bearbeiten] August-Gleichung

\ln P^{LV} = A - \frac{B}{T}

[Bearbeiten] Antoine-Gleichung

\ln P^{LV} = A - \frac{B}{T + C}

[Bearbeiten] Gibbs-Helmholtz-Gleichung

\left( \frac{\partial \frac{G}{T}}{\partial T} \right)=-\frac{H}{T^2}

[Bearbeiten] Fugazitätskoeffizient

Definition:

\varphi_{0,i} = \frac{f_{0,i}(T,P)}{P} mit \lim_{P\to\infty} f_{0,i}(T,P) = P und \lim_{P\to\infty} \varphi_{0,i}(T,P) = 1

Reine Komponenten:

\ln \varphi_{0,i}(T,P) = \int_0^P \frac{z-1}{P} dP
\ln \varphi_{0,i}(T,P) = z - 1 - \ln z + \int_V^{\infty} \frac{z-1}{V} dV

Mischungen:

\ln \varphi_{i}(T,P) = \int_0^P \left( \frac{v_i}{RT} - \frac{1}{P} \right) dP
\ln \varphi_{i}(T,P) = \int_V^{\infty} \left( -\frac{1}{RT} \left( \frac{\partial P}{\partial n_i} \right)_{T,V,{n \neq j}} + \frac{1}{V} \right) dV - \ln z

[Bearbeiten] Virialgleichung

Leidenform:

z = \frac{Pv}{RT} = 1 + B(T) \rho + C(T) \rho^2 + ... = 1 + \frac{B(T)}{v} + \frac{C(T)}{v^2} + ...

Berlinform:

z = \frac{Pv}{RT} = 1 + B'(T) P + C'(T) P^2 + ...

Umrechnungsformel:

B'\approx\frac{B}{RT}
C'\approx\frac{C-B^2}{{(R_0 T)}^2}

[Bearbeiten] Boyle-Temperatur

Bei Boyle-Temperatur ist das PVT-Verhalten ideal.

B(T^B) = 0\,

[Bearbeiten] van der Waals

Allgemein:

\left( P + \frac{a}{v^2} \right) \left( v - b \right) = RT

nach Druck P:

P = \frac{RT}{v-b} - \frac{a}{v^2}

nach z:

z = \frac{Pv}{RT} = \frac{v}{v-b} - \frac{a}{vRT}

Generalisierten Form:

\left[ \frac{P}{P_{kr}} + 3 \left( \frac{v_{kr}}{v} \right)^2 \right] \left[ 3 \frac{v}{v_{kr}} - 1\right] = 8 \frac{T}{T_{kr}} mit v_{kr} = 3b\,, T_{kr}=\frac{8a}{27bR} und P_{kr} = \frac{a}{27b^2}

Reduzierte Form:

\left( P_r + \frac{3}{v_r^2} \right) \left( 3 v_r - 1 \right) = 8 T_r mit v_r = \frac{v}{v_{kr}}, T_r = \frac{T}{T_{kr}} und P_r = \frac{P}{P_{kr}}

[Bearbeiten] Virialgleichung und van der Waals

B(T) = b - \frac{a}{RT}
T^B = \frac{a}{Rb}

[Bearbeiten] Korrespondenzprinzip

Zweiparameterkorrespondenzprinzip:

Stoffe sind vergleichbar, wenn sie aus vergleichbare Punkten betrachtet werden.

Dreiparameterkorrespondenzprinzip:

z = z_0 + \omega_{0,i} z_1\,

mit Pitzerfaktor \omega_{0,i} = -1 -\log\left( \frac{P^{LV}_{0,i}(T_r=0,7)}{P_{kr}} \right)

[Bearbeiten] Partielle molare Größe

\overline{o_i} = \left( \frac{\partial O}{\partial n_i} \right)_{T, P, n_{i \neq j}}

[Bearbeiten] Mischungen

1. Differenzansatz:

\Delta o = o_{ideal} - o_{real}\,

2. Partielle molare Ansatz:

o = \sum_{i=1}^{k} \overline o_i x_i oder O = \sum_{i=1}^{k} \overline o_i n_i

3. Exzessansatz:

o = \sum_{i=1}^{k} x_i o_i + \Delta o^{ideal} + o^E

[Bearbeiten] Aktivitätskoeffizienten

Definition:

\gamma_i = \frac{\varphi_i^L}{\varphi_{0,i}^L}

[Bearbeiten] VLE

Allgemein:

Isofugazitätskriterium
f_i^V = f_i^L mit
f_i^V = y_i \varphi_i P und
f_i^L = x_i \gamma_i f_{0,i}^L = x_i \gamma_i P_{0,i}^{LV} \varphi_{0,i}^{LV} \Pi
Poynting-Korrektur \Pi = \exp\left( \int_{P_{0,i}^{LV}}^{P} \frac{v_{0,i}^L}{RT} dP \right)

Vereinfacht:

x_i \gamma_i P_{0,i}^{LV} = y_i P

Raoultsche Gesetz:

x_i P_{0,i}^{LV} = y_i P

[Bearbeiten] Least-Square-Methode

\sum_{i=1}^{k} \left( f_{\text{exp},i} - f_{\text{cal},i} \right)^2 \stackrel{!}= \text{minimal}

Persönliche Werkzeuge